Cultuurhistorisch erfgoed met een toekomst…

Volg ons en doe mee

Groene energie

Volg ons en doe mee

Warmte uit asfalt

Duurzame energie opwekking: SolarRunway Soesterberg

Er staan ons grote veranderingen te wachten door de klimaatopwarming.

 

Al lang voelen veel mensen aan dat er iets moet gebeuren. In Soesterberg waren het het Ondernemers Netwerk Soesterberg samen met Carel Bense die in 2014 actief werden. In september 2014 presenteerden ze zijn idee voor warmteopwekking uit de startbaan en een duurzame herontwikkeling van Soesterberg voor het college en de gemeenteraad van Soest. De politiek ondersteunde het idee en er werd een eerste haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd door IV-infra. De resultaten van het onderzoek waren zonder voorbehoud positief.

 

Het oppervlak van de voormalige vliegbasis Soesterberg beslaat 500 hectare, waarvan oorspronkelijk 100 hectare bestond uit asfalt en beton. Het meeste hiervan is verwijderd zodat een fraai natuurgebied is ontstaan. Maar de startbaan is blijven liggen. Op deze plek begon in 1910 de Nederlandse luchtvaart en zij vormt een uniek stuk cultuurhistorisch erfgoed.


De hoofdbaan is 48 meter breed en 3200 meter lang zwart asfalt. Iedereen weet uit ervaring dat asfalt ’s zomers erg warm kan worden, want asfalt absorbeert bijna 100% van de invallende zonnestraling. Hier ligt een prachtige warmtecollector. Het blijkt dat zo’n collector uitstekend benut kan worden voor de opwekking van duurzame energie. Uit onderzoek is gebleken dat de baan voldoende warmte kan leveren voor duizenden huishoudens.


De startbaan vormt zelf de warmtecollector, er verandert niets aan het uiterlijk van de baan. De beleving en de ecologie van deze unieke plek worden niet aangetast. De warmte in het asfalt wordt uit het asfalt verzameld door waterleidingen en opgeslagen in grondwaterlagen op een diepte van circa 140 meter. Geluidloos en zonder overlast voor het milieu. De warmte kan vervolgens weer worden onttrokken voor verwarming van woningen of bedrijven. Via een laag temperatuur warmtenet wordt de warmte naar de woningen gedistribueerd. Overigens kunnen de woningen via hetzelfde warmtenet ook gekoeld worden in de zomer.


Waarom is de SolarRunway zo interessant? Omdat bij dit project alle stappen van de Trias Energetica worden aangepakt.

De regels van de Trias Energetica zijn:

1. Beperk het energieverbruik, energie die wordt bespaard hoeft niet (duurzaam) te worden opgewekt;
2. Maak maximaal gebruik van energie uit duurzame bronnen, zoals wind-, water-, en zonne-energie;
3. Maak zo efficiënt mogelijk gebruik van fossiele brandstoffen om in de resterende energiebehoefte te voorzien;

 

Bij de SolarRunway wordt bijna de helft aan energie bespaard (die dus niet hoeft te worden opgewekt door zonnecellen of elektriciteitsnet) ongeacht het type gebouw dat wordt aangesloten (!), wordt gebruikt gemaakt van de meest duurzame vorm van energie die er is – pure zonnewarmte, dus geen industriële restwarmte van een vervuilend proces – en wordt lage temperatuur verwarming niet alleen in de woning maar in de gehele keten toegepast. De energietransitie van oudere woningen wordt hiermee ineens haalbaar, terwijl nieuwbouw profiteert van een grotere netonafhankelijkheid en lagere energielasten.

 

Om het niet alleen bij een goed idee te laten werd in 2015 en 2016 om advies gevraagd bij de Economic Board Utrecht. Het advies was eenvoudig: je moet de afnemers van de warmte meteen meebouwen (in de vorm van aangesloten woningen) anders heb je geen businesscase. Het betreft lokaal opgewekte energie in de vorm van warmte, die lokaal afgenomen wordt.

 

Het plan was om een gasloze wijk te realiseren. De locatie Oude Tempel werd gekozen als geschikte pilot voor nieuwbouw, door de combinatie van infrastructuur, type woningbouw en vooral tijdpad. Er werd contact gezocht met grote bouwers. Bij hun bleek er geen animo te zijn voor het bouwen van een gasloze wijk.

 

In april 2016 meldde zich een grote speler op het gebied van projectontwikkeling, die doordrongen was van de noodzaak van duurzame ontwikkeling. En overtuigd van de energetische voordelen van de SolarRunway. Op 8 juni 2017 sprak de voltallige gemeenteraad haar steun uit voor het plan SolarRunway in samenhang met de bouw van 100 woningen (na een motie van Soest2002).

 

Om helemaal zeker te zijn van de haalbaarheid van het project SolarRunway is een tweede onderzoek uitgevoerd, ditmaal door If-Technology - één van de meest toonaangevende adviesbureaus op het gebied van duurzaamheid en WKO opslag in Nederland. Het resultaat was wederom volledig positief.

 

Er is overleg gevoerd met het Utrechts landschap, sinds oktober 2017 de nieuwe eigenaar van Park Vliegbasis, over de ecologische inpassing van de infrastructuur; met de provincie over de vergunningsaspecten van warmteopslag in de bodem en met de gemeente Soest over het te volgen leidingtracé en de infrastructuur in de wijk Oude Tempel. Daarnaast is er overleg met een grote woningbouwcorporatie over het aansluiten van sociale woningbouw. De opzet van infrastructuur is in overleg geoptimaliseerd.

 

De SolarRunway is klaar voor realisatie.